تبلیغات
سفیر قانون - آیین نگارش حقوقی و فن دفاع ( 27) بخش پایانی
دست نوشته های شخصی

آیین نگارش حقوقی و فن دفاع ( 27) بخش پایانی

نویسنده :جواد مزروعی
تاریخ:دوشنبه بیست و سوم فروردینماه سال 1395-04:00 قبل از ظهر

چهارم ـ اثبات دعوی یا نتیجه دفاع :

اثبات دعوی عبارت است از ؛

ـ رد دعوی و دلایل طرف مقابل

ـ اثبات ادعای خویش با ارائه ی توضیحات و دلایل

ارسطو می گوید ؛ اثبات موضوع دو مرحله دارد ؛

ـ یكی منفی ؛ كه همان رد كردن دلایل طرف مقابل است .

ـ دوم مثبت ؛ كه ثبوت ادعای خویش می باشد .

 

مرحله ی اول ـ رد دلایل طرف مقابل :

1 ـ تخریب مبانی استدلالی طرف دعوی :

یقیناً طرف مقابل برای اثبات دعوی خود دژی از استدلالها ساخته است . وكیل در این مرحله

از دفاع بایستی ابتدا در این دژ استدلال طرف با یافتن نقاط ضعف و نقص و اشتباه نفوذ كرده ،

آن را متلاشی سازد . و بدین ترتیب ذهن قاضی را نسبت به استدلالهای طرف مقابل

مشوش و عقیده ی او را نسبت به دعوی و اظهارات طرف زایل نماید . و شك و تردید قاضی را

جای نشین قطع و یقین او سازد . به محض ایجاد این تردید ، بایستی توجه ی قاضی را به

موضوع و ادعای جدید خود جلب نماید . یعنی به محض تخریب استدلال ، فكر و استدلال خود

را جایگزین نماید . در حقیقت وكیل در این مرحله بایستی عیب جو و منتقد طرف مقابل باشد

2 ـ لحن دفاع در رد استدلال طرف مقابل :

اكنون كه موجبات تزلزل استدلال طرف مقابل فراهم شده ، وكیل باید با لحن تند و شدید و با

حركات و حرارت ، حریف را مورد حمله قرار دهد . ولی اگر طبع دعوی و دادرس به گونه ای

است كه مخالف شدت و تندی است . جمله و بیان خود را نرم و شیرین و ظریف نماید . چه

اینكه تندی در همه ی مواقع كار ساز نیست . توجه داشته باشیم كه در رد دعوی ، از

بكارگیری جملات موهن و نیش دار خودداری كنیم . و این گونه جملات و كلمات كه ممكن

است جنبه توهین هم به خود بگیرد را هرگز علیه همكار وكیل خود بكار نبرید و تلاش نمائید

كه حرمت و شخصیت او محفوظ و محترم باقی بماند .

حتی از بكارگیری كلمات و جملات نیش دار علیه مدعی طرف مقابل هم اجتناب نمایید .

بنابراین لحن دفاع بایستی با توجه به روحیه قاضی و وضعیت دعوی اتخاذ شود و در هر حال

از توهین و خشونت اجتناب نمایید .

 

مرحله دوم ـ اثبات ادعای موكل :

پس از اینكه بی اساسی و غیر مستدل بودن دعوی طرف مقابل به دادگاه نشان داده شد ،

اكنون نوبت آنست كه حقانیت موكل خود را به اثبات برساند .

برای این كار می توان از دو روش ؛ بكارگیری نیروی منطق و توسل به احساسات و

 عواطف قاضی توأمان استفاده كرد . . زیرا ذهن شخص را می توان از دو طریق روشن

ساخت ؛ یكی از راه نفوذ در قلب و احساس او و دیگر ، بكارگیری فكر و عقل و نیروی منطق .

وكیل می تواند هر یك از این دو شیوه را متناسب با طبع دادگاه و دادرس بكارگیرد . یعنی از

طرفی عواطف و احساسات دادرس را در جهت حقانیت موكل خود برانگیزد و از جانب دیگر با

استدلال عقلی و شیوه ی منطقی عقل دادرس را تحت تأثیر گفته ها و استدلالهای خود قرار

دهد . لازمه و مقدمه ی موفقیت در این مرحله از دفاع داشتن ؛

ـ قدرت تفكر و تخیل ؛ تا به سهولت بتواند استدلال های جدید كشف و ارائه كند .

ـ فكر منطقی ؛ بدین معنی كه در مرحله ی نهایی دفاع از طرق مختلف علمی و منطقی

مثل ؛ قیاس ، استقراء و . . . . . استفاده كند . و شیوه دفاع را تنظیم و سروسامان دهد .

ـ سرعت انتقال ؛ در تطبیق موضوع دعوی با مواد و مقررات قانونی .

 

                                  *************

 

 

 

 

 

دفـــــاع در دعــــاوی جـــــــزایی :

همانگونه كه در محاكم حقوقی در مقام دفاع ؛ قدرت استدلال و منطق لازمه ی دفاع است ،

در محاكم جزایی ؛ قدرت سخنوری و نفوذ كلام و سلطه و اقتدار .

در محاكم جزایی ، بیان دفاع باید ؛ روشن ، صریح ، مختصر و فشرده باشد . لحن و آهنگ

متناسب با موضوع اتهام بوده و نباید میزان توضیحات از مورد لزوم و مقتضای اتهام تجاوز كند .

دفاع در محاكم جزایی هم از چهار اركان ؛ مقدمه / و جریان واقعه / و بحث و استدلال / و

نتیجه تشكیل می شود . لیكن ، لحن دفاع با آنچه در دفاع حقوقی مطرح است تفاوت دارد .

 

مقدمات دفاع جزایی :

1 ـ حضور فعال وكیل در تمام مراحل تحقیق

2 ـ مطالعه ی دقیق پرونده اعم از ؛ صورتجلسه بازجویی ها و شهادت شهود و

یادداشت   برداری نكات حساس .

3 ـ مصاحبه با موكل ( متهم ) و تحقیق از حوادثه و مورد اتهامی .

  1. ـ آماده سازی دلایل و مدارك ثابت كننده ی بی گناهی موكلش .

5ـ پیش بینی دلایل و مداركی كه ممكن است در دادگاه علیه موكلش

بكارگرفته شود و آماده   كردن خود برای رد آن دلایل و مستندات .

6 ـ تنظیم طرح و نقشه دفاع در فكر و اندیشه خود برای جلسه رسیدگی .

 

وكیل در جلسه رسیدگی دعوای جزایی :

1 ـ تعقیب جریان رسیدگی با كمال دقت و هوشیاری

2 ـ یادداشت برداری از سوالاتی كه قاضی از متهم می كند و جوابهای متهم .

3 ـ توجه دقیق به اظهارات شهود و در صورت لزوم یادداشت برداری .

4 ـ تعمق در دفاع نماینده دادستان از كیفر خواست .

توجه :

گاهی ممكن است آنچه را كه نماینده دادستان در مقام دفاع از كیفر خواست می

گوید و یا آنچه را كه شاكی ابراز می كند با محتویات پرونده به وضوح اختلاف داشته و در تضاد

باشد . در چونین حالتی می توان مورد را یادداشت و در دفاع با كمال نرمش این اشتباه را

متذكر شد . ولی شایسته تر آنست كه وكیل ، بی درنگ با لحن اعتراض آمیز و با صدای رسا

در همان لحظه ی وقوع گزارش خلاف سخن نماینده دادستان و یا شاكی را قطع و با شدت

آن اشتباه و كذب گفتاری را آشكار كند . و تلاش كند در بزنگاه احساسات قاضی و یا هیأت

منصفه ( در صورت حضور ) را بر انگیزد . و اگر مواجه با اعتراض نماینده دادستان و شاكی شد

پرشور و هیجان به اعتراض پاسخ دهد و تلاش كند احساس نفرت قضاوت و مستمعین را علیه

آندو تحریك كند . خلاصه اینكه صحنه ای پر جنجال و پر هیجان به وجود آورد . آنچه نباید از نظر

دور داشت اینست كه استفاده از روش تعرض و شدت به ندرت و در موارد استثنایی بكار

گرفته شود . زیرا نبایست تكرار این تعرضها موجب عصبانیت دادگاه و حضار را فراهم آورد .

تسلط بر اعصاب و حفظ خونسردی در عین جسارت و حرارت لازمه ی این گونه دفاع است .

 

دفـــــــاع اصلـــی :

دفاع در دادگاه كیفری به صورت بالبداهه صورت میگیرد . زیرا ؛

اولاً : محیط و مسیر دادگاه و رسیدگی دائماً در حال تغییر است .

دوماً : دفاع اغلب عكس العمل سئوالات و روحیات قضاوت است . لذا وكیل لازم است مطابق

 با پرسش ها و تغییر روحیات قضاوت ، بالبداهه دفاع خود را تغییر و از سرگیرد .

ـ وكیل ابتدا جریان وقوع حادثه را با مهارت تشریح می كند و علل ارتكاب جنایت را بر می

شمارد .

ـ توضیح دهد كه ؛ چرا متهم مرتكب چنین عملی شده است / تحت تأثیر چه حادثه ای قرار

گرفته كه مرتكب این عمل شده / چه محركی او را بدین عمل وا داشته است / چگونه شده

كه تصمیم به ارتكاب جرم گرفته است / امتناع از عمل ارتكابی چه عواقب و آثاری می

توانست داشته باشد . و . . . . . .

ـ در ضمن بیان ماوقع ، می توان بحث دفاع را هم با دلایل و مستندات دقیق آغاز كرد . و با

استفاده از محتوای پرونده و نكات حساسی كه یادداشت كرده است بی اساسی دعوی

شاكی و كیفر خواست را اثبات نماید .

ـ نكته دیگر در دفاع ، استفاده از تعابیر و تفسیر سخنان شهود در جهت نفع موكل می باشد .

و یا با جرح شهود از ارزش اظهارات آنان بكاهد و نیز با تطبیق گفته های آنان با اظهارات قبلی

خودشان و یا اظهارات دیگر شهود و یا محتویات پرونده ، تناقض گویی شهود را اثبات و اظهارات

آنان راكم ارزش و بلا اثر كند .

ـ وكیل در تمام مدت جلسه رسیدگی دقت كافی را مبذول دارد كه كلیه مقررات آیین دادرسی

كیفری كاملاً توسط دادگاه رعایت شود و اگر خطایی صورت گرفت فوراً تذكر دهد و مطالبه ی

سند نماید تا در مراحل بعدی رسیدگی ( تجدید نظر خواهی ) از این عدم رعایت تشریفات

رسیدگی به نفع موكل خود استفاده نماید .

ـ طریقه متقاعد كردن قضاوت در مرحله اول استفاده از استدلالهای منطقی است در جهت

واهی نشان دادن اتهام و یا اثبات پوچی آن . ولی گاه در پرونده ای وقوع جرم مسلم و آشكار

است كه جای انكار و استدلال مبنی بر رد آن باقی نمی گذارد . در این صورت ، وكیل بایستی

با تشریح و توصیف محیط ناسالمی كه متهم در آن زندگی می كند و بیان موجباتی كه وقوع

جرم را اجتناب ناپذیر جلوه دهد . هر قدر كه ممكن است در احساسات و روح و قلب قضاوت

رسوخ و عواطف آنان را به نفع موكل خود بر انگیزد .

ـ وقتی وكیل قصد برانگیختن عواطف قضاوت را دارد بایستی از ابزار فصاحت و بلاغت و شور و

حرارت در سخن استفاده نماید . آهنگ صدای خود را متناسب با موضوع تغییر داده و پرطنین

كند . و تلاش كند كلمات و عباراتی بیابد كه از دل برخاسته باشد تا لاجرم بردل نشیند . و

مستقیماً بر روی عواطف شنوگان اثر گذارد . در دفاع گاهی لازم است سكوتی كوتاه كرد تا

قاضی فرصت یابد در محل وقوع حادثه سیر كند و گاهی چنان عبارت را به سرعت بیان كند

كه قاضی شنونده مجال نقد و اشكال گیری در دفاع وكیل نیابد .

و در آخر صداقت و راستی در گفتار را فراموش نكنیم تا بدین وسیله بتوانیم اعتماد و اعتقاد

قضاوت را نسبت به خود جلب كنیم .

در اینجا سخن را در فن دفاع به پایان می بریم . و تنها به ذكر این نكته می پدازیم كه ؛ آنچه

بیان شد ، دستمایه ای است برای شروع دفاع كه صد البته باید به تجربه كامل گردد و خود

تجربه ای و دستورالعمل جدیدی شود برای دیگران .

 

                                                                                           موفق و پیروز باشید




داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
feet issues
شنبه بیست و پنجم شهریورماه سال 1396 07:25 قبل از ظهر
When someone writes an article he/she retains the idea of a user in his/her brain that
how a user can be aware of it. Thus that's why this article is amazing.
Thanks!
Why does it hurt right above my heel?
دوشنبه شانزدهم مردادماه سال 1396 11:15 بعد از ظهر
I'm really enjoying the theme/design of your blog. Do you ever run into any web browser compatibility issues?
A handful of my blog audience have complained about my website not
operating correctly in Explorer but looks great in Chrome.
Do you have any recommendations to help fix this problem?
http://priscillaelgen.weebly.com/blog/mortons-neuroma-solution
یکشنبه پانزدهم مردادماه سال 1396 03:35 بعد از ظهر
Hello! Do you use Twitter? I'd like to follow you if that would be okay.
I'm definitely enjoying your blog and look forward to new updates.
Can you grow taller with exercise?
یکشنبه پانزدهم مردادماه سال 1396 02:10 بعد از ظهر
Attractive section of content. I just stumbled upon your web site and in accession capital to assert that I acquire in fact enjoyed account your blog posts.

Any way I'll be subscribing in your feeds and even I achievement you access constantly rapidly.
http://hortonrqarawbuix.jimdo.com/2016/02/25/how-shoe-lifts-overcome-leg-length-imbalances/
جمعه سیزدهم مردادماه سال 1396 02:55 بعد از ظهر
It's amazing to pay a visit this web site and reading the
views of all mates on the topic of this piece of writing,
while I am also zealous of getting knowledge.
BHW
جمعه هشتم اردیبهشتماه سال 1396 12:40 بعد از ظهر
Genuinely when someone doesn't know after that its up to other visitors
that they will help, so here it takes place.
BHW
یکشنبه بیست و هفتم فروردینماه سال 1396 07:35 بعد از ظهر
What i don't understood is if truth be told how you're no longer
really much more well-favored than you may be now.
You're so intelligent. You understand thus considerably in terms of this subject, produced me in my view believe it from a lot of numerous angles.
Its like men and women aren't involved until it's something to
do with Woman gaga! Your individual stuffs outstanding.
Always care for it up!
BHW
جمعه یازدهم فروردینماه سال 1396 10:55 بعد از ظهر
I am really impressed with your writing skills and also with the layout on your blog.
Is this a paid theme or did you modify it yourself? Either way keep
up the excellent quality writing, it is rare to see a nice blog like this one these days.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر