دست نوشته های شخصی

قاعده ی ضمان ید (1)

نویسنده :جواد مزروعی
تاریخ:یکشنبه هجدهم آبانماه سال 1393-02:54 قبل از ظهر

قاعده ضمان ید :

آقای دکتر مدنی قاعده ی ضمان ید را چهارمین قاعده ی فقهی مستند مسئولیت مدنی

معرفی کرده اند . ایشان بیان می دارند ؛ بر طبق این قاعده ؛ هرکس بر مال دیگری مستولی

شود ، ضامن تلف و نقص آن است و مسئولیت دارد . و دلیل این قاعده را ، حدیث نبوی ذکر

کرده اند . جایی که فرمود : [ علی الید ما اخذت حتی تؤدّی ]

توضیح :

ــ به موجب این قاعده ؛ شخص مستولی بر مال دو مسئولیت دارد ؛ یکی رد عین مال به

    صاحبش و دوم ، در صورت تلف آن مال ، مثل یا قیمت آن را به صاحب مال پرداخت کند .

ــ تسلط و استیلاء بر مال ، به هر شکلی ( غیر از ید امانی ) موجب مسئولیت تأدیه و

  پرداخت خسارت وارده بر آن است . بنابراین اگر ؛ کسی مالی را پیدا کند و پس از ناامیدی از

   پیدا کردن صاحبش ، آن را صدقه دهد و آنگاه مالک پیدا شده و مطالبه ی مال خود را کند ،

   یابنده این مال ضامن است .

ــ در تحقق ضمان ید ، علم و جهل متصرف نقشی و تأثیری ندارد . و لازم نیست بین فعل

   متصرف و تلف مال ، رابطه ی علیت باشد ویا او سبب تلف باشد . حتی اگر قوه قهریه

   موجب اتلاف مال مورد تسلط شود ، رافع مسئولیت مدنی متسلط بر مال نیست .

بنابراین :

ــ اگر کسی ملک دیگری را مال خود پندارد و در آن تصرف کند ، ضامن تلف آنست .

ــ اگر کسی مالی را غضب کند و آن مال تلف شود ، جبران خسارت بر عهده ی غاصب است

توجه :

ــ ضمانت مال به موجب این قاعده و اهل عرف ؛ در صورت وجود عین مال ، استرداد عین مال

     است و در صورت تلف یا تعذر از رد عین ، بدل مال به صاحبش رد می شود .

ــ قاعده ی ضمان ید متصرف در فقه یک قاعده ی کلی و عام است که در ابتدا ، شامل

   تمام انواع تعرف ها و وضع یدها می شود . ید امانی به موجب ادله ی خاصی مبنی بر

    عدم مسئولیت ید امین ، از تحت این عموم خارج شده است .

 

مستند قاعده ی ضمان ید :

آقای مصطفی محقق داماد در کتاب قواعد فقه خود ، سه مستند ذیل را برای قاعده ی ضمان

ید ذکر نموده است ؛

ــ بناء عقلاء

ــ سیره ی اسلامی و رویه ی جاریه ی مسلمانان در تمامی اعصار

ــ حدیث نبوی ؛ علی الید ما اخذت ، حتی تودّیه .

بررسی حدیث نبوی مستند قاعده ی ضمان :

ــ ناقل حدیث : علی الید ما اخذت حتی تودیه [ بر دست است ( در سلطه فرد است ) آنچه

را که فرد می گیرد تا زمانی که آنرا ادا ( مسترد ) کند . ] سمرة بن جندب است ( عامل صدور

قاعده ی لاضرر .... ) که گرچه روایت را مرسل و سندش را ضعیف کرده است ، به علت

استفاده ی زیاد فقها بر اساس این حدیث و شهرت فتوایی داشتن این حدیث به عنوان

مستند قاعده ی ضمان ، ضعف سند آن جبران شده است .

ــ بعضی از فقها را نظر بر این است که حدیث مذکور ، مسئولیت استیلاء بر مال دیگری / و

وجوب حفظ / و رد مال را به مالک گوشزد می کند . ( با این توضیح که به موجب این نظر

؛ مسلط بر مال غیر ، فقط مسئولیت حفظ مال و رد مال به مالکش را دارد ، ونه ضمانت آن

مال در قبال اتلاف و تلف شدن ) .

ــ مشهور فقها را نظر بر این است که ؛ به موجب این حدیث و قاعده ، شارع ، ضمانت مالی

  را که مورد استیلاء قرار گرفته مادام که به مالک برگردانده نشده بر عهده ی مستولی بر مال

  قرار داده است . بنابراین اگر شخصی بر مال دیگر مستولی شود تا زمانی که مال باقی

   است موظف به تحویل عین مال به صاحبش است و اگر مال تلف شده باشد ، موظف به 

   تحویل عین مال به صاحبش است و اگر مال تلف شده باشد ، وی بایستی خسارت

   مثلی یا قیمی مال را به مالک بپردازد .

تعریف های مثلی و قیمی :

الف ــ مثلی آنست که اجزاء آن از حیث قیمت به نسبت متساوی باشند . مانند ؛ گندم ، که

اگر صد کیلو آن هزار تومان باشد ، پنجاه کیلوی آن پانصد تومان باشد و همینطور ......

و قیمی آنست که چونین تساوی بین اجزاء آن نباشد . مثل ؛ فرش و یا گوسفند . ( که اگر

ده گوسفند هزار تومان باشد ، لزوماً 5 گوسفند ، پانصد تومان نیست ...... )

ب ــ مثلی آنست که افرادش از جهت صفات و آثار و قیمت ، متساوی باشند . بطوری که

     اگر دو فرد یا بیشتر از آن با یکدیگر مخلوط شوند به علت همسانی و فرط شباهت قابل

     تمیز نباشند . مثل ؛ حبوبات ، طلا و نقره ......

ج ــ در نظر دیگر ، تعیین مثلی و قیمی را موکول به عرف کرده است . بنابراین می توان گفت

      مصنوعات کارخانجات مثلی ، و کالاهایی همچون ؛ روغن حیوانات و جواهر و سکه ی رایج

       بقیمی هستند .

تعریف قانون مدنی از مثلی و قیمی :

ماده 950 قانون مدنی چونین اشعار می دارد : [ مثلی که در این قانون ذکر شده عبارت از

مالی است که اشتباه و نظایر آن نوعاً زیاد و شایع باشد . مانند ، حبوبات و نحو آن و قیمی

مقابل آن است ، معذلک تشخیص این معنی با عرف می باشد . ]

ــ برداشت فقهایی دیگر از حدیث ضمان آنست که ؛ این حدیث تنها ، حاکی از آنست که اگر

مالی نزد کسی باشد ، تا زمانی که عین مال باقی است ، آخذ مال ، ضامن است و باید مال

را به صاحبش بازگرداند . و لذا از این حدیث نمی تواند مستند ضمان شخص به پرداخت

خسارت در صورت تلف مال باشد . ( این دسته از فقها معتقدند ؛ « ما » ی موصوله در حدیث

اشاره به مال دارد و ضمیر در « تودیه » به مال بر می گردد . )

                                 ****************************

فروعات بحث قاعده ی ضمان ید :

یکم ــ نقش عمد و یا جهل و تقصیر در تصرف و ضمان :

ــ تصرف مال دیگری بدون مجوز . چه عمدی باشد و چه تصرف از روی جهل ، موجب ضمان

    است .

ــ تقصیر در تصرف ، دخالتی در تحقق ضمان ندارد .

ــ اگر تصرف مال دیگری به عمد و قصد و از مصادیق غضب باشد ، علاوه بر مسئولیت مدنی

    متصرف وی مجازات هم خواهد شد .

ــ و اگر متصرف بطور غیر عمدی مال دیگری را تصرف نماید ، متصرف فقط مسئولیت مدنی

   داشته در باز پس دادن عین مال و یا پرداخت خسارت در صورت تلف مال . و دیگر مجازاتی

  نمی شود .

دوم ــ تفاوت ضمان ید با غصب :

ــ غصب استیلاء بر مال غیر است عدواناً ( منظور از عدوان تجاوز به حق دیگری است . ) ولی

   در ضمان ید ، عنصر عمد و قهر و عدوان لحاظ نشده و صرف تصرف موجب ضمان است .

ــ بنابراین ، اگر کسی مالی را به عقد فاسد قبض کند ، ضامن است ، ولی غاصب نیست .

   زیرا فقدان عنصر عدوان ، تصرف را از مصادیق غصب خارج می کند . گرچه ، به موجب ماده

308 قانون مدنی ؛ [ ...... اثبات ید بر مال غیر بدون مجوز هم در حکم عضب است . ]

نتیجه اینکه :

ــ استیلاء بر مال دیگری بدون عمد و قهر و تنها به جهت مجوز نداشتن موجب ضمان ید است

ــ استیلاء بر مال دیگری به قهر و عدوان و غیر مجاز ، عضب محسوب می شود .

سوم ــ نقش فاعلیت متصرف در تلف مال غیر :

ــ در ضمان ید ، عنصر ؛ قصد و عمد و تقصیر متصرف نقشی ندارد .

ــ تحقق ضمان ید ، موکول به رابطه ی فاعلیت بین متصرف و تلف مال نیست و لذا اگر مال به

  سبب سوانح طبیعی هم تلف شده باشد ، متصرف ضامن است .

فرق ضمان ید و ضمان اتلاف :

ــ اگر به موجب فعل مستقیم تلف کننده ، مال تلف شود ، به موجب قاعده ی اتلاف تلف

   کننده ضامن جبران خسارت است . در این قاعده محور ضمان ، اتلاف مال دیگری است .

ــ در قاعده ضمان ید ، محور ضمان ؛ اصل استیلاء و وضع ید بر مال دیگری است . یعنی همین

   که استیلاء غیر مجاز به مال غیر تحقق یافت ضمان ید محقق می شود . و متصرف ضامن

   به رد مال و جبران خسارت در صورت تلف شده مال دارد .

قاعده ضمان ید و تسری آن به ضمان منافع :

پرسش 1 : آیا ضمان ید منحصر به ضمانت در عین مال تصرفی است ویا شامل منافع عین در

                   زمان تصرف نیز می شود ؟

1 ــ برخی از علاء شیعی و دو تن از علمای اهل سنت را نظر بر اینست که ؛ بین ضمان عین

     و مالکیت منافع ملازمه وجود دارد و لذا ، غاصب را ضامن منافع مال تصرفی نمی دانند . و

    قائل اند که ؛ متصرف در قبال ضمان نسبت به عین ، منافع زمان تصرف متعلق به اوست .

بدین ترتیب ، متصرف فقط ضامن عین مال است و منافع مال متعلق به غاصب است .

2 ــ مشهور فقهای امامیه را نظر بر این است که ؛ بین ضمان عین و مالکیت منافع ملازمه ای

نیست . کما اینکه در اجاره ، مستأجر که مالک منافع است ، در صورت تلف عین مستأجره ،

ضامن نخواهد بود . وبه عکس ؛ سارق ضامن عین مال مسروقه است در حالیکه مالک منافع

مال مسروقه نیست .

حاصل اینکه : شخص متصرف به موجب قاعده ی ضمان ید ، علاوه بر ضمانت بر رد عین

مال ، و جبران خسارت تلف مال ، ضامن منافع مال طی مدت تصرف خواهد بود .

تذکر : منافع مال دو گونه است ؛

ــ منافع بهره مند شده توسط متصرف ( منافع مستوفات )

ــ منافع ممکن الحصولی که متصرف ، بهره برداری از آن را سلب کرده ویا خود از آن بهره مند

نشده ( منافع غیر مستوفات ) . 

مثال اول ؛ مثل اینکه کسی اتومبیل شخصی را تصرف کرده و از آن استفاده کند . در این

حالت ، شخص متصرف علاوه بر استیلاء بر مال ، از منافع آن نیز بهره برده است .

مثال دوم ؛ مثل اینکه شخصی اتومبیل دیگری را تصرف و در پارکینگ خود نگه دارد بطوریکه

نه خود از آن استفاده کند و نه ، مالک امکان استفاده از مال را دارد .

اکنون سئوالی مطرح است ؛

در اینکه به موجب قاعده ی ضمان ید ، شخص متصرف ضامن منافع مستوفات عین است ،

مشهور فقهاست . حال آیا ، متصرف ضامن منافع غیر مستوفات ( ممکن الحصول استفاده

نشده ) نیز هست ؟

پاسخ :

ــ مشهور فقهای امامیه را نظر بر اینست که ؛ به موجب عموم قاعده ی ضمان ید ، ضمانت

شخص متصرف شامل ، منافع غیر مستوفات هم می شود .

ــ در بین فقهای امامیه ، شیخ انصاری ؛ شمول قاعده ی ضمان ید را بر منافع غیر مستوفات

     مخدوش می داند .

 

 

نظری دیگر :

اگر منافع فوت شده ی مال ناشی از عمل شخص متصرف باشد،متصرف به موجب قاعده ی تسبیت ضامن است .


ادامه دارد ........





داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
gslitsupport
پنجشنبه هشتم اسفندماه سال 1398 02:33 قبل از ظهر
<a href="http://www.marionnurses.com/adidas-yeezy-boost-350-noir-jaguar-chaussuresb">adidas yeezy boost 350 noir jaguar</a> <a href="http://www.duracordstyle.com/nike-free-5.0-himmelblau-gelb-zapatosj">nike free 5.0 himmelblau gelb</a> <a href="http://www.paoniabud.com/le-coq-sportif-sko-lilla-himmelen-bl%C3%A5-obuvf">le coq sportif sko lilla himmelen bl氓</a> <a href="http://www.elginger.com/pandora-alphabet-charms-class-hp-pandoraj">pandora alphabet charms class hp</a> <a href="http://www.purelygadget.com/nike-blazer-floral-jaune-trainersd">nike blazer floral jaune</a> <a href="http://www.caraweston.com/nike-free-run-5.0-leopard-wei%C3%9F-schwarz-chaussuresm">nike free run 5.0 leopard wei脽 schwarz</a>
gslitsupport http://www.gslitsupport.com/
bouldersteps
پنجشنبه هشتم اسفندماه سال 1398 02:33 قبل از ظهر
<a href="http://www.konajerrysbbq.com/adidas-protator-lz-goalkeeper-gloves-obuvf">adidas protator lz goalkeeper gloves</a> <a href="http://www.luminorama.com/pandora-rings-canada-bank-pandoraj">pandora rings canada bank</a> <a href="http://www.greatratesrus.com/air-jordan-13-low-marine-blau-trainersd">air jordan 13 low marine blau</a> <a href="http://www.alldergi.com/nike-roshe-run-floral-enfants-orange-blanc-chaussuresm">nike roshe run floral enfants orange blanc</a> <a href="http://www.youcampnh.com/ralph-lauren-slim-fit-check-shirt-green-colour-poloa">ralph lauren slim fit check shirt green colour</a> <a href="http://www.wmuhishouse.com/nike-lunarglide-8-femmes-violet-blanc-scarpek">nike lunarglide 8 femmes violet blanc</a>
bouldersteps http://www.bouldersteps.com/
atomaugers
پنجشنبه هشتم اسفندماه سال 1398 02:32 قبل از ظهر
<a href="http://www.sinfoniamktg.com/nike-air-max-classic-bw-r%C3%B8d-sort-kit-footg">nike air max classic bw r酶d sort kit</a> <a href="http://www.mrshoover.com/parajumpers-leather-parka-coat-parajumpersa">parajumpers leather parka coat</a> <a href="http://www.valomak.com/moncler-winter-jacket-price-za-2017-monclera">moncler winter jacket price za 2017</a> <a href="http://www.inklinktatoo.com/nike-dunk-hi-rosado-chaussuresb">nike dunk hi rosado</a> <a href="http://www.adracingworld.com/kobe-10-schuhe-images-zapatosd">kobe 10 schuhe images</a> <a href="http://www.tentoledo.com/nike-internationalist-lyser%C3%B8d-bl%C3%A5-obuvl">nike internationalist lyser酶d bl氓</a>
atomaugers http://www.atomaugers.com/
finmedex
چهارشنبه هفتم اسفندماه سال 1398 02:18 قبل از ظهر
<a href="http://www.fmpinsurance.com/nb-mujer-blancas-zapatosw">nb mujer blancas</a> <a href="http://www.arshopusa.com/97-er-rosa-schuheo">97 er rosa</a> <a href="http://www.jurgendhaese.com/nike-air-force-1-herren-48-schuhey">nike air force 1 herren 48</a> <a href="http://www.ezartscreens.com/adidas-suela-gorda-zapatosr">adidas suela gorda</a> <a href="http://www.ultimatribo.com/zapatillas-dolfie-baratas-botax">zapatillas dolfie baratas</a> <a href="http://www.simonbelling.com/adidas-men-s-adizero-football-cleats-shoesu">adidas men s adizero football cleats</a>
finmedex http://www.finmedex.com/
medicalbdnews
چهارشنبه هفتم اسفندماه سال 1398 02:18 قبل از ظهر
<a href="http://www.myridetovote.com/retro-satin-5-shoesq">retro satin 5</a> <a href="http://www.riffandroff.com/decollete-con-cinturino-alla-caviglia-stivalip">decollete con cinturino alla caviglia</a> <a href="http://www.varjosointu.com/huk-fitted-hats-capp">huk fitted hats</a> <a href="http://www.parkviewwines.com/pantalon-nike-rally-chandalo">pantalon nike rally</a> <a href="http://www.susiandjohn.com/ms-ladies-leather-ankle-boots-bootsw">ms ladies leather ankle boots</a> <a href="http://www.dtrburgers.com/therma-flex-pants-shirtu">therma flex pants</a>
medicalbdnews http://www.medicalbdnews.com/
dwilfitness
چهارشنبه هفتم اسفندماه سال 1398 02:18 قبل از ظهر
<a href="http://www.fmpinsurance.com/diadora-scarpe-blu-stivalip">diadora scarpe blu</a> <a href="http://www.arshopusa.com/rabbit-and-magician-costume-capp">rabbit and magician costume</a> <a href="http://www.jurgendhaese.com/pantalon-de-rugby-adidas-chandalo">pantalon de rugby adidas</a> <a href="http://www.ezartscreens.com/swim-and-run-shoes-bootsy">swim and run shoes</a> <a href="http://www.ultimatribo.com/tracksuit-adidas-vintage-shirtx">tracksuit adidas vintage</a> <a href="http://www.simonbelling.com/alviero-rodriguez-frida-borset">alviero rodriguez frida</a>
dwilfitness http://www.dwilfitness.com/
theadwalkers
چهارشنبه هفتم اسفندماه سال 1398 02:17 قبل از ظهر
<a href="http://www.donatetotell.com/tuta-atlantic-stars-stivalip">tuta atlantic stars</a> <a href="http://www.proaudioteam.com/cross-colours-bucket-hat-capp">cross colours bucket hat</a> <a href="http://www.sumusbla.com/sudadera-puma-mujer-gris-chandalo">sudadera puma mujer gris</a> <a href="http://www.lyntonhomes.com/bebe-high-heels-bootsy">bebe high heels</a> <a href="http://www.pazooinc.com/nike-tracksuit-australia-shirtx">nike tracksuit australia</a> <a href="http://www.boropreorders.com/zaini-moderni-borset">zaini moderni</a>
theadwalkers http://www.theadwalkers.com/
swbvideo
چهارشنبه سی ام بهمنماه سال 1398 12:28 بعد از ظهر
<a href="http://www.opticapegaso.com/nike-blazer-off-wei%C3%9F-queen-footc">nike blazer off wei脽 queen</a> <a href="http://www.eletrobrasal.com/jordan-13-blanco-azul-rojo-butym">jordan 13 blanco azul rojo</a> <a href="http://www.lexingtonccdw.com/parajumpers-vest-size-reduction-parajumpersb">parajumpers vest size reduction</a> <a href="http://www.maudehairva.com/canada-goose-expedition-down-parka-womens-canadagooseb">canada goose expedition down parka womens</a> <a href="http://www.hpcmonthly.com/air-max-97-gold-wei%C3%9F-kurpese">air max 97 gold wei脽</a> <a href="http://www.alkonadom.com/pandora-rings-wraps-to-tighten-pandoral">pandora rings wraps to tighten</a>
swbvideo http://www.swbvideo.com/
justnwhomes
چهارشنبه سی ام بهمنماه سال 1398 12:27 بعد از ظهر
<a href="http://www.akimmobilien.com/air-jordan-9-retro-low-blau-and-gelb-zapatosd">air jordan 9 retro low blau and gelb</a> <a href="http://www.swbvideo.com/air-jordan-retro-10-rouge-violet-obuvl">air jordan retro 10 rouge violet</a> <a href="http://www.fabaliworld.com/pandora-beads-mom-jacks-pandorad">pandora beads mom jacks</a> <a href="http://www.poliwalks.com/where-to-kj%C3%B8pe-nike-air-max-independence-day-trainersi">where to kj酶pe nike air max independence day</a> <a href="http://www.docaneurope.com/nike-air-huarache-light-grigio-gituttio-chaussuresg">nike air huarache light grigio gituttio</a> <a href="http://www.darwinquartet.com/polo-ralph-lauren-harper-long-sleeve-shirt-hoodie-poloa">polo ralph lauren harper long sleeve shirt hoodie</a>
justnwhomes http://www.justnwhomes.com/
gladatassen
چهارشنبه سی ام بهمنماه سال 1398 08:35 قبل از ظهر
<a href="http://www.hustlepool.com/nike-lebron-12-low-marrone-verde-butyc">nike lebron 12 low marrone verde</a> <a href="http://www.nicholaslars.com/air-jordan-retro-13-true-rouge-card-butya">air jordan retro 13 true rouge card</a> <a href="http://www.rfsloan.com/mackage-crossbody-bag-mens-clothing-mackaged">mackage crossbody bag mens clothing</a> <a href="http://www.wikigow.com/womens-nike-air-max-bw-orange-spain-shoeso">womens nike air max bw orange spain</a> <a href="http://www.myhybridshop.com/collins-zach-jersey-jersey-nflf">collins zach jersey jersey</a> <a href="http://www.freerentalapp.com/green-bay-packers-sam-barrington-official-nike-navy-blue-game-adult-alternate-nfl-jersey-nflz">green bay packers sam barrington official nike navy blue game adult alternate nfl jersey</a>
[url=http://www.gladatassen.com/]gladatassen[/url]
einsdigital
چهارشنبه سی ام بهمنماه سال 1398 08:35 قبل از ظهر
<a href="http://www.getleanlearn.com/nike-acg-foamposite-boots-schwarz-obuve">nike acg foamposite boots schwarz</a> <a href="http://www.esterbed.com/burberry-large-check-cashmere-scarf-scarfr">burberry large check cashmere scarf</a> <a href="http://www.hvactampafl.com/ralph-lauren-polo-aftershave-set-australia-poloa">ralph lauren polo aftershave set australia</a> <a href="http://www.intotheglos.com/nike-air-foamposite-one-premium-atomic-r%C3%B8d-hvit-svart-obuvc">nike air foamposite one premium atomic r酶d hvit svart</a> <a href="http://www.wsphotel.com/parajumpers-coat-shoes-valentino-parajumpersb">parajumpers coat shoes valentino</a> <a href="http://www.peoplesbit.com/oakley-frogskins-sunglasses-outlet-sunglassesr">oakley frogskins sunglasses outlet</a>
[url=http://www.einsdigital.com/]einsdigital[/url]
treehousecats
چهارشنبه سی ام بهمنماه سال 1398 08:34 قبل از ظهر
<a href="http://www.mbesthetics.com/kobe-10-navy-blue-purple-skoe">kobe 10 navy blue purple</a> <a href="http://www.stopdenguenow.com/nike-lunarglide-7-uk-hombres-scarpea">nike lunarglide 7 uk hombres</a> <a href="http://www.tumblrwiz.com/big-pony-polo-men-ralph-lauren-navy-green-polow">big pony polo men ralph lauren navy green</a> <a href="http://www.filmtele.com/nike-sb-dunk-mid-nitraid-footg">nike sb dunk mid nitraid</a> <a href="http://www.joshuaarens.com/adidas-stan-smith-neo-white-red-runningb">adidas stan smith neo white red</a> <a href="http://www.sabiscareer.com/lebron-12-low-colorful-lebron-10-sportsc">lebron 12 low colorful lebron 10</a>
[url=http://www.treehousecats.com/]treehousecats[/url]
dombuni
یکشنبه بیستم بهمنماه سال 1398 11:47 بعد از ظهر
<a href="http://www.thehomerunkid.com/asics-gel-lyte-5-wei%C3%9F-lila-underwear-schuhec">asics gel lyte 5 wei脽 lila underwear</a> <a href="http://www.findmedstore.com/nike-flyknit-lunar-1-laser-arancia-huarache-kurpesi">nike flyknit lunar 1 laser arancia huarache</a> <a href="http://www.valencegear.com/black-square-toe-ankle-boots-bootsu">black square toe ankle boots</a> <a href="http://www.spekteronline.com/survetement-jordan-gris-vestep">survetement jordan gris</a> <a href="http://www.susitnasunset.com/sac-%C3%A0-dos-parfois-sacq">sac 脿 dos parfois</a> <a href="http://www.nomorect.com/lebron-soldier-10-tutti-star-ii-schuhej">lebron soldier 10 tutti star ii</a>
dombuni http://www.dombuni.com/
luxuoos
یکشنبه بیستم بهمنماه سال 1398 11:46 بعد از ظهر
<a href="http://www.jaymesizelove.com/princess-zelda-wedding-dress-dressp">princess zelda wedding dress</a> <a href="http://www.texashia.com/vestidos-ni%C3%B1a-arras-2018-vestidost">vestidos ni帽a arras 2018</a> <a href="http://www.winboxdigital.com/zapatos-color-camel-de-tacon-botaq">zapatos color camel de tacon</a> <a href="http://www.francapatumi.com/nike-mens-isaac-rochell-limited-black-jersey-los-angeles-chargers-nfl-98-2016-salute-to-service-nfln">nike mens isaac rochell limited black jersey los angeles chargers nfl 98 2016 salute to service</a> <a href="http://www.ibrasancar.com/p%C3%B3%C5%82buty-libero-tenisv">p贸艂buty libero</a> <a href="http://www.getwisernow.com/cotton-elsa-dress-dresst">cotton elsa dress</a>
luxuoos http://www.luxuoos.com/
afluens
چهارشنبه شانزدهم بهمنماه سال 1398 07:48 بعد از ظهر
<a href="http://www.ankaraevent.com/zapatillas-adidas-mujer-oferta-zapatosr">zapatillas adidas mujer oferta</a> <a href="http://www.ojoelectrico.com/camper-wabi-hombre-botaz">camper wabi hombre</a> <a href="http://www.thetiedyeguys.com/men-s-nike-black-and-white-basketball-shoes-shoesu">men s nike black and white basketball shoes</a> <a href="http://www.finmedex.com/philosophy-per-superga-stivalip">philosophy per superga</a> <a href="http://www.bysandrillon.com/sail-bucket-hat-capp">sail bucket hat</a> <a href="http://www.aminablue.com/chandal-adidas-verde-ni%C3%B1o-chandalo">chandal adidas verde ni帽o</a>
afluens http://www.afluens.com/
lyntonhomes
چهارشنبه شانزدهم بهمنماه سال 1398 07:47 بعد از ظهر
<a href="http://www.blocksflying.com/adidas-3-stripe-cuffed-track-pants-shirto">adidas 3 stripe cuffed track pants</a> <a href="http://www.slimeslush.com/reds-nickname-jerseys-nflp">reds nickname jerseys</a> <a href="http://www.ickfilm.com/pale-blush-bridesmaid-dress-dressy">pale blush bridesmaid dress</a> <a href="http://www.samsungmadfun.com/nike-flyknit-270-femme-chaussuresq">nike flyknit 270 femme</a> <a href="http://www.izmirotokent.com/under-armour-mens-running-t-shirt-shirtw">under armour mens running t shirt</a> <a href="http://www.galpsociallab.com/camouflage-long-sleeve-polo-polop">camouflage long sleeve polo</a>
lyntonhomes http://www.lyntonhomes.com/
micromaxf
چهارشنبه شانزدهم بهمنماه سال 1398 05:07 بعد از ظهر
<a href="http://www.afenprolib.com/etonic-ladies-golf-shoes-bootsy">etonic ladies golf shoes</a> <a href="http://www.eloycorreia.com/adidas-sweatpants-mens-grey-shirtx">adidas sweatpants mens grey</a> <a href="http://www.kirsctorent.com/borsa-moschino-pelosa-borsep">borsa moschino pelosa</a> <a href="http://www.rangeladv.com/adidas-tiro-15-hose-hoseq">adidas tiro 15 hose</a> <a href="http://www.shipleygarden.com/yeezy-season-3-cargo-pants-shirto">yeezy season 3 cargo pants</a> <a href="http://www.jaldiker.com/nba-jerseys-champs-nflp">nba jerseys champs</a>
micromaxf http://www.micromaxf.com/
agingkiller
چهارشنبه شانزدهم بهمنماه سال 1398 05:07 بعد از ظهر
<a href="http://www.sonoranscuba.com/adidas-nemeziz-18.4-fg-schuheo">adidas nemeziz 18.4 fg</a> <a href="http://www.drmattruff.com/nike-air-max-90-sneakerboot-winter-hellbraun-schuhey">nike air max 90 sneakerboot winter hellbraun</a> <a href="http://www.recofil.com/zapatillas-adidas-celestes-de-hombre-zapatosr">zapatillas adidas celestes de hombre</a> <a href="http://www.nycshoedog.com/zapatos-de-flamenco-hombre-botaz">zapatos de flamenco hombre</a> <a href="http://www.maisonthomash.com/air-force-1-white-yellow-ochre-shoesq">air force 1 white yellow ochre</a> <a href="http://www.baekgaardinc.com/scarpe-come-balenciaga-stivalip">scarpe come balenciaga</a>
agingkiller http://www.agingkiller.com/
prohospedaje
چهارشنبه شانزدهم بهمنماه سال 1398 05:06 بعد از ظهر
<a href="http://www.otulona.com/adidas-i-5923-neighborhood-schuheu">adidas i 5923 neighborhood</a> <a href="http://www.photobommers.com/tenis-the-weeknd-zapatosr">tenis the weeknd</a> <a href="http://www.teamambers.com/sparco-sport-evo-s1p-botax">sparco sport evo s1p</a> <a href="http://www.babycotshop.com/adidas-yellow-and-blue-trainers-shoesq">adidas yellow and blue trainers</a> <a href="http://www.idlifenyc.com/mbt-uomo-stivalip">mbt uomo</a> <a href="http://www.idsociable.com/bucket-hat-rip-curl-capp">bucket hat rip curl</a>
prohospedaje http://www.prohospedaje.com/
essemmelle
یکشنبه سیزدهم بهمنماه سال 1398 11:10 بعد از ظهر
<a href="http://www.veitbeck.com/polo-womens-dress-shirt-polop">polo womens dress shirt</a> <a href="http://www.aieuquero.com/flyknit-lunar-3-hombres-negro-veil-zapatosn">flyknit lunar 3 hombres negro veil</a> <a href="http://www.auxanoedutech.com/ip68-iphone-case-cases">ip68 iphone case</a> <a href="http://www.houseplanland.com/buty-zamszowe-na-s%C5%82upku-tenisq">buty zamszowe na s艂upku</a> <a href="http://www.leadyhr.com/mens-ankle-cowboy-boots-uk-bootsu">mens ankle cowboy boots uk</a> <a href="http://www.sorayuzun.com/vapormax-sky-blue-trainerst">vapormax sky blue</a>
essemmelle http://www.essemmelle.com/
robbcaster
یکشنبه سیزدهم بهمنماه سال 1398 11:10 بعد از ظهر
<a href="http://www.voteortiz.com/2019-trending-sandals-bootsu">2019 trending sandals</a> <a href="http://www.elempresaurio.com/nike-pg-2.5-trainersp">nike pg 2.5</a> <a href="http://www.myazdentist.com/limited-nike-brown-mens-jabrill-peppers-jersey-nfl-22-cleveland-browns-therma-long-sleeve-nfld">limited nike brown mens jabrill peppers jersey nfl 22 cleveland browns therma long sleeve</a> <a href="http://www.uapole.com/zapatillas-deportivas-ni%C3%B1o-sprinter-botap">zapatillas deportivas ni帽o sprinter</a> <a href="http://www.morphfitatx.com/adidas-eqt-shoes-womens-shoeso">adidas eqt shoes womens</a> <a href="http://www.wekoreanz.com/womens-nike-lebron-15-black-australia-sportsj">womens nike lebron 15 black australia</a>
robbcaster http://www.robbcaster.com/
redtubextr
یکشنبه سیزدهم بهمنماه سال 1398 11:09 بعد از ظهر
<a href="http://www.ourdreamteams.com/onitsuka-tiger-mexico-66-nippon-made-shoeso">onitsuka tiger mexico 66 nippon made</a> <a href="http://www.viviancontigo.com/nike-huarache-gul-and-svart-quarter-sportsj">nike huarache gul and svart quarter</a> <a href="http://www.ameyastudio.com/zx-flux-full-noir-junior-butyf">zx flux full noir junior</a> <a href="http://www.onnitaxit.com/ralph-lauren-printed-shirts-polop">ralph lauren printed shirts</a> <a href="http://www.yveshome.com/kvinders-nike-shox-deliver-alle-hvid-zapatosg">kvinders nike shox deliver alle hvid</a> <a href="http://www.thedelloy.com/harry-styles-flower-phone-case-cases">harry styles flower phone case</a>
redtubextr http://www.redtubextr.com/
cudzugoatfarm
یکشنبه ششم بهمنماه سال 1398 06:22 بعد از ظهر
<a href="http://www.kentstump.com/rb3183-polarized-sunglassess">rb3183 polarized</a> <a href="http://www.escadeli.com/nike-air-max-97-on-air-jasmine-lasode-sneakerz">nike air max 97 on air jasmine lasode</a> <a href="http://www.cudakarcheraz.com/lipsy-damen-kleid-kleiderp">lipsy damen kleid</a> <a href="http://www.gottramps.com/tabela-rozmiar%C3%B3w-puma-butys">tabela rozmiar贸w puma</a> <a href="http://www.buildanewpc.com/converse-bota-gris-zapatoso">converse bota gris</a> <a href="http://www.sokannons.com/robe-de-princesse-femme-deguisement-robeu">robe de princesse femme deguisement</a>
cudzugoatfarm http://www.cudzugoatfarm.com/
arteksocial
یکشنبه ششم بهمنماه سال 1398 09:29 قبل از ظهر
<a href="http://www.voteortiz.com/jordan-retro-4-royalty-footlocker-shoeso">jordan retro 4 royalty footlocker</a> <a href="http://www.elempresaurio.com/nike-air-max-2015-kinder-silber-blau-sportsj">nike air max 2015 kinder silber blau</a> <a href="http://www.myazdentist.com/femmes-nike-free-run-3.0-v6-blanc-gris-butyf">femmes nike free run 3.0 v6 blanc gris</a> <a href="http://www.uapole.com/black-polo-button-up-polop">black polo button up</a> <a href="http://www.morphfitatx.com/nike-free-flyknit-5.0-rot-grau-zapatosg">nike free flyknit 5.0 rot grau</a> <a href="http://www.wekoreanz.com/cover-se-iphone-cases">cover se iphone</a>
arteksocial http://www.arteksocial.com/
aieuquero
یکشنبه ششم بهمنماه سال 1398 09:29 قبل از ظهر
<a href="http://www.backyardshoez.com/nokia-8.1-flip-cover-caseo">nokia 8.1 flip cover</a> <a href="http://www.mironprosonus.com/skorzane-polbuty-meskie-tenisq">skorzane polbuty meskie</a> <a href="http://www.boomiane.com/camel-colored-mules-bootsu">camel colored mules</a> <a href="http://www.blurtheferns.com/nike-metcon-insoles-trainersp">nike metcon insoles</a> <a href="http://www.mygranthome.com/nike-oakland-raiders-12-ken-stabler-black-elite-jersey-nfld">nike oakland raiders 12 ken stabler black elite jersey</a> <a href="http://www.kathiawadpost.com/vertbaudet-botas-de-agua-botap">vertbaudet botas de agua</a>
aieuquero http://www.aieuquero.com/
thebicepchug
جمعه چهارم بهمنماه سال 1398 05:14 بعد از ظهر
<a href="http://www.trevienergy.com/bridal-anarkali-dress-dresso">bridal anarkali dress</a> <a href="http://www.orthobooko.com/air-max-90-roze-schoenenp">air max 90 roze</a> <a href="http://www.peteherrick.com/robe-bapteme-bebe-6-mois-robep">robe bapteme bebe 6 mois</a> <a href="http://www.sbcontacts.com/rob-gronkowski-salute-to-service-jersey-nflo">rob gronkowski salute to service jersey</a> <a href="http://www.crystalyz.com/nike-military-clothing-shirtw">nike military clothing</a> <a href="http://www.sadewellness.com/rose-gold-chain-dress-dresst">rose gold chain dress</a>
thebicepchug http://www.thebicepchug.com/
voicegenix
جمعه چهارم بهمنماه سال 1398 05:14 بعد از ظهر
<a href="http://www.almsaeyah.com/pink-rainbow-vapormax-sneakerv">pink rainbow vapormax</a> <a href="http://www.tepozvillas.com/zalando-kleider-f%C3%BCr-mollige-kleiderp">zalando kleider f眉r mollige</a> <a href="http://www.chienadmis.com/wysokie-buty-nike-m%C4%99skie-butys">wysokie buty nike m臋skie</a> <a href="http://www.thebicepchug.com/tenis-nike-basketball-kevin-durant-zapatoso">tenis nike basketball kevin durant</a> <a href="http://www.newsofthecurd.com/robe-sweat-mickey-robeu">robe sweat mickey</a> <a href="http://www.oncallanswers.com/fu%C3%9Fballschuhe-mit-socken-nike-schuhey">fu脽ballschuhe mit socken nike</a>
voicegenix http://www.voicegenix.com/
flophappys
جمعه چهارم بهمنماه سال 1398 05:13 بعد از ظهر
<a href="http://www.sourcenyne.com/under-armour-coldgear-infrared-dobson-cotton-mens-jacket-shirtr">under armour coldgear infrared dobson cotton mens jacket</a> <a href="http://www.cornwallmafia.com/boho-dress-red-dressp">boho dress red</a> <a href="http://www.pilgerdruck.com/nike-95-black-and-orange-trainersv">nike 95 black and orange</a> <a href="http://www.homeinspeng.com/h-und-m-tasche-schwarz-taschet">h und m tasche schwarz</a> <a href="http://www.suttonteeth.com/los-mejores-vestidos-de-noche-vestidosv">los mejores vestidos de noche</a> <a href="http://www.buytwigz.com/air-max-flyknit-oreo-sneakery">air max flyknit oreo</a>
flophappys http://www.flophappys.com/
hiyafella
دوشنبه سی ام دیماه سال 1398 06:10 قبل از ظهر
<a href="http://www.somosrobin.com/deichmann-alemania-botaq">deichmann alemania</a> <a href="http://www.suriccata.com/kids-san-antonio-spurs-customized-gray-jersey-nfln">kids san antonio spurs customized gray jersey</a> <a href="http://www.dptatwcu.com/zabudowane-buty-na-obcasie-tenisv">zabudowane buty na obcasie</a> <a href="http://www.hockeyescorts.com/pink-silk-wedding-dress-dressp">pink silk wedding dress</a> <a href="http://www.ochaud.com/vestidos-para-fiesta-tarde-noche-vestidost">vestidos para fiesta tarde noche</a> <a href="http://www.snitchard.com/zapatos-munich-hombre-botaq">zapatos munich hombre</a>
hiyafella http://www.hiyafella.com/
realtorid
دوشنبه سی ام دیماه سال 1398 06:09 قبل از ظهر
<a href="http://www.carandroads.com/survetement-psg-noir-et-or-vestep">survetement psg noir et or</a> <a href="http://www.yvankablog.com/sac-voyage-homme-sacu">sac voyage homme</a> <a href="http://www.autokld.com/air-jordan-11-low-svart-hvit-r%C3%B8d-schuhec">air jordan 11 low svart hvit r酶d</a> <a href="http://www.cacheflowpro.com/mujeres-nike-free-5.0-2014-rojo-kurpesi">mujeres nike free 5.0 2014 rojo</a> <a href="http://www.zarifoto.com/keen-thong-sandals-bootss">keen thong sandals</a> <a href="http://www.healthyicare.com/nike-veste-barca-vestep">nike veste barca</a>
realtorid http://www.realtorid.com/
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو